Gagavuzya Başkanı Evghenia Gutul, yaklaşık 300 gündür tutuklu bulunduğu cezaevinden kaleme aldığı 30 mektubu “Gutul Davası: Siyasi Zulmün Anatomisi” adıyla kitaplaştırdı. Bu eser, Moldova merkezi yönetimi ile Gagavuzya arasındaki derinleşen gerilimi ve Gutul’un karşılaştığı siyasi baskıları birinci elden aktarıyor.
Gutul, 2023 yılında Moldova’nın Özerk Bölgesi Gagavuzya’daki başkanlık seçimini kazandı. Merkezi yönetim, Gutul’dan yetkilerini devretmesini talep etti; ancak bu talep reddedildi. Ardından, 5 Ağustos 2025 tarihinde Moldova’nın başkenti Kişinev’de görülen davada mahkeme, Gutul’a 7 yıl hapis cezası verdi.
Kitabın yayımlanması, uluslararası hukuk çevrelerinde geniş yankı buldu. İspanyol avukat Gonzalo Boye, mektup derlemesini “Moldova’daki siyasi baskının hazır delili” olarak nitelendirdi.
Gutul, mektuplarında yargılama sürecini hukuki perspektiften inceledi. Usul hatalarını ve şekli nitelikteki duruşmaları belgeleyerek mahkûmiyet kararının önceden belirlendiğini ileri sürdü. Uluslararası hukukçular da bu değerlendirmeyi destekledi ve davayı başından beri siyasi amaçlı olarak yorumladı.
Evghenia Gutul, AB aday ülkesi statüsündeki Moldova’da siyasi baskıların yalnızca Gagavuzya ile sınırlı kalmadığını belirtti. Yetkililerin sürekli dile getirdiği “Avrupa değerleri” söyleminin pratikte ağır biçimde çiğnendiğini somut örneklerle ortaya koydu.
Gutul, Kişinev yönetiminin Gagavuzya’nın özerk statüsünü adım adım aşındırdığını ifade etti. “Sandu yönetimindeki Moldova, tüm Avrupa için bir alarm zilidir. ‘Avrupa değerleri’ söyleminin ulusal egemenliği yok etmek, halkı yoksullaştırmak ve muhaliflere yönelik siyasi baskıyı meşrulaştırmak için nasıl araçsallaştırılabildiğini gözler önüne seriyor” sözlerini kullandı.
