Küresel piyasalar, Orta Doğu’daki jeopolitik risklerin artması ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz politikalarına ilişkin beklentilerle yeni haftaya satış baskısı altında başladı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilere yönelik saldırı kapasitesini zayıflatmak amacıyla yeni operasyonlar başlattığını duyurdu.
CENTCOM’un açıklamasına göre, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarını yoğunlaştırması, Orta Doğu’daki gerilimi artırarak küresel piyasalarda risk algısını yükseltti. İran ise ABD’nin askeri müdahalelerine misilleme olarak Körfez ülkelerine yönelik saldırılarını artırma yoluna gitti.
Bu gelişmelerin ardından petrol fiyatlarında önemli artışlar kaydedildi. Brent petrolün varil fiyatı, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma tehdidi ve gemilere müdahale etmesiyle yüzde 4,1 artışla 79,1 dolara ulaştı. Yükselen petrol fiyatları, enflasyon endişelerini artırarak merkez bankalarının daha sıkı para politikaları izleyeceği beklentisini pekiştirdi.
Artan enflasyon korkuları, tahvil faizlerini ve dolar endeksini yükseltirken, altın fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 3 baz puan artışla yüzde 4,59’a, dolar endeksi ise yüzde 0,1 artışla 101,1 seviyesine çıktı. Altının onsu ise yüzde 1,3 azalarak 4.055 dolardan işlem gördü.
Para piyasalarında, ABD Merkez Bankası’nın eylül ayında faiz artırımına gideceğine kesin gözüyle bakılıyor. Fed’in Kongre’ye sunduğu raporda, Orta Doğu’daki çatışmaların yarattığı belirsizliğe rağmen ekonomik faaliyetin sağlam bir hızda genişlediği belirtildi. Raporda ayrıca, gümrük vergisi artışları, enerji maliyetlerindeki fırlama ve yapay zeka odaklı talep artışının enflasyondaki yükselişte etkili olduğu vurgulandı.
Bu hafta piyasaların odağında, Fed Başkanı Kevin Warsh’un Kongre’deki sunumları ve ABD’den gelecek enflasyon verisi yer alacak. Yatırımcılar ayrıca, şirketlerin bilanço açıklamalarını da yakından takip edecek. Güçlü bilançoların piyasalardaki risk iştahını artırması bekleniyor.
Geçen hafta cuma günü New York borsası genel olarak pozitif bir kapanış yaparken, yeni haftaya ABD’de endeks vadeli kontratlar düşüşle başladı. Nasdaq’da işlem görmeye başlayan SK Hynix hisseleri, açılışta listelenme fiyatına göre yaklaşık yüzde 13 değer kazandı. Nvidia ve Meta hisselerindeki artışlar da piyasalara olumlu yansıdı.
Avrupa borsalarında ise ABD ve İran arasındaki teknik görüşmelere başlandığına dair haber akışıyla cuma günü iyimserlik hakimdi. İngiltere’de easyJet hisseleri, Apollo’nun şirketi satın alma teklifinin ardından yüzde 14,3 yükseldi. Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz kararı toplantısı öncesinde faiz artırımı beklenmiyor ancak eylül ayı için beklentiler devam ediyor. Almanya’da haziran ayı enflasyonu, enerji fiyatlarındaki yavaşlama ile yüzde 2,3’e geriledi. Bu gelişmelerle Avrupa borsalarında genel olarak yükselişler görülürken, Almanya DAX 40 endeksi hafif değer kaybetti.
Asya piyasaları ise artan jeopolitik riskler ve teknoloji şirketlerindeki sert düşüşlerle haftaya sert satışlarla başladı. Güney Kore’de SK Hynix ve Samsung Electronics hisseleri önemli ölçüde değer kaybetti. Nikkei 225, Kospi, Şanghay bileşik ve Hang Seng endeksleri kapanışa doğru düşüş kaydetti.
Yurt içinde, Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi cuma gününü yüzde 1,53’lük artışla 14.321,19 puandan tamamladı. Dolar/TL kuru ise 46,9720 seviyesinden işlem görüyor. Analistler, yurt içinde ödemeler dengesi ve perakende satışlar verilerini, yurt dışında ise ABD federal bütçe dengesini takip edecek. Ayrıca, Fitch Ratings’in Türkiye değerlendirmesi de bu hafta piyasaların gündeminde olacak.
