TRT tarafından 2017’den bu yana düzenlenen ve bu yıl İstanbul Kongre Merkezi’nde “Merkezsiz Dünya: Kurallar Geçersiz Kaldığında Kim Liderlik Eder?” temasıyla gerçekleştirilen TRT World Forumu sona erdi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, etkinliğin son oturumunda yaptığı konuşmada, savaşların ekonomik etkilerini ve bölgenin gelecekteki ekonomik görünümünü değerlendirdi.
Bakan Şimşek, savaşın kısa vadede büyük bir enerji arzı şokuna neden olduğunu ve küresel ekonominin bu tabloya dayanmasının zor olduğunu belirtti. Savaşın bölge ülkelerinin ekonomilerini olumsuz etkilediğini, özellikle çatışma bölgelerinde ihracat ve ithalat hacimlerinin önemli ölçüde düştüğünü anlattı. Küresel ölçekte büyümenin yavaşladığını ve finansal koşulların sıkılaştığını kaydeden Şimşek, bu gelişmelerin tamamının savaştan kaynaklanmasa da savaşın etkisinin büyük olduğunu vurguladı.
Ekonomik toparlanmanın kalıcı barışın sağlanmasına bağlı olduğuna dikkati çeken Şimşek, sürdürülebilir bir iyileşme için çatışmaların sona ermesi gerektiğini belirtti. Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkelerinin mali hareket alanlarının bulunduğunu ve bu durumun toparlanma sürecini hızlandırabileceğini ifade etti. İran’da ise belirsizliğin sürdüğünü kaydetti.
Şimşek, savaşın ülkeleri bağımlılıklarını ve risklerini azaltmaya yöneltebileceğini belirterek, Hürmüz Boğazı gibi kritik geçiş noktalarına bağımlılığın azaltılması ve bölgesel ekonomik entegrasyonun güçlendirilmesinin önemine işaret etti. Savaşın ardından bölgenin ekonomik yapısının altyapı yatırımları, bağlantısallık ve enerji güvenliği ekseninde şekillenebileceğini dile getirdi. Ülkelerin alternatif ticaret güzergahları geliştirdiğini ve Türkiye gibi ülkeler için elektrifikasyon sürecinin hızlandırılmasının zorunluluk olduğunu vurguladı.
Orta Doğu ve Kuzey Afrika’da bölge içi ticaretin düşük seviyede bulunduğunu belirten Şimşek, ekonomik çeşitlendirmenin uzun vadede ticaretin artırılmasına katkı sağlayabileceğini kaydetti. Bakan Şimşek, savaşın bölge ülkelerini rekabet yerine daha güçlü iş birliğine yöneltebileceğini belirterek, savunma sanayisi alanındaki ortaklıklar ve bölgesel güvenlik iş birliğinin önem kazanacağını söyledi. Savaş sonrasında bölgesel sermayenin toparlanma sürecini desteklemek üzere yeniden bölgeye yönelmesinin beklendiğini dile getirdi.
Türkiye’nin küresel ticarette kurallara dayalı ticareti desteklemeye devam ettiğini belirten Şimşek, Japonya, Endonezya, KİK ve Kanada ile yeni nesil serbest ticaret anlaşmaları için görüşmeler yürüttüklerini aktardı. Türkiye’nin Pekin’den Londra’ya uzanan Orta Koridor’un bir parçası olduğunu ve Kalkınma Yolu Projesi’ne bölge ülkelerinin yatırım yapmasını teşvik ettiklerini anlattı. Bölgesel bağlantısallığa yatırım yapmayı sürdüreceklerini kaydetti.
Bakan Şimşek, Türkiye’nin savunma sanayisinde önemli yetkinlikler geliştirdiğini vurgulayarak, geçen yıl savunma sanayisi ürünlerine yönelik yaklaşık 18 milyar dolarlık yeni sipariş aldığını aktardı. Küresel müteahhitlik sektöründe ikinci sırada yer aldıklarını dile getiren Şimşek, yakın coğrafyada savaşlar nedeniyle ortaya çıkacak yeniden imar ihtiyacının gelecek 10 yılda en az 1 trilyon dolara ulaşmasının beklendiğini söyledi.
Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek, savaşın bölgeyi temelden değiştireceğini düşünerek, “Bölge artık eskisi gibi olmayacak” dedi. Ülkelerin yerli ve milli kabiliyetlerine yatırım yapmak zorunda kalacaklarını, savunma anlaşmalarıyla daha derin bir ekonomik ve ticari entegrasyonun ortaya çıkmasının muhtemel olduğunu belirtti. Bölgesel aktörler arasında rekabetin azalacağı, iş birliğinin artacağı bir döneme girileceğini vurguladı. Risklerin nasıl azaltılacağına yönelik daha fazla odaklanma göreceklerini, ülkelerin alternatif transit güzergahlarına yatırım yapmak zorunda kalacağını ifade etti. Türkiye’nin bütün bu gelişmelerden önemli ölçüde fayda sağlamasının muhtemel olduğunu söyledi.
Türkiye’nin dünyanın en büyük 14’üncü sanayi altyapısına sahip olduğunu ve hizmetler sektörünün de hızla büyüdüğünü aktaran Şimşek, geçen yıl hizmet ihracatının 120 milyar doları aştığını anımsattı. “Savaşlar bizim çıkarımıza değil. Bölgede istikrardan, barıştan ve refahtan en fazla fayda sağlayan ülkelerden biri Türkiye.” değerlendirmesinde bulundu.
